یادداشت

طهماسب طلایی/ روزنامه نگار و محقق حوزه اجتماعی

 

 

وضعيت برنامه‌ریزی برای زنان خودسرپرست و چالشهاي قانوني بررسي شد

اشتغالزايي زنان، نيازمند توجه به ویژگی‌های جمعیتی

 

آخرین گزارش سرشماری نفوس و مسکن در سال 95 هنوز برآورد دقیقی از جمعیت زنان سرپرست خانوار ارائه نداده است اما پیش‌بینی‌های قبلی بر آن بود که سهم زنان سرپرست خانوار از 12.5 درصد در سال 91 به 15 درصد در سال 1395 برسد.

گزارش‌های مربوط به سرشماری سال 90 نشان می‌دهد که حدود پنج سال پیش جمعیت زنان سرپرست خانوار به بیش از یک میلیون و 38 هزار نفر رسیده بوده است که براین اساس باید انتظار افزایش تعداد آنها را در فاصله سال 90 تاکنون داشت.

اما یکی از مباحث حائز اهمیت در خصوص این جمعیت، پراکندگی آنها در استان‌های مختلف است که برحسب این امر می‌توان برنامه‌های توانمندسازی و آموزش این زنان را باتوجه به میزان پراکندگی استانی، هدفمند کرد.

 

زنان سرپرست در كدام استان بيشتر هستند؟

 

براساس برآوردهای صورت گرفته استان‌های تهران، خراسان رضوی و اصفهان بیشترین جمعیت زنان خودسرپرست را در سال‌های اخیر داشته‌اند.

در مقابل نیز استان‌هایی همچون؛ ایلام، کهگیلویه‌وبویراحمد و بوشهر کمترین تعداد زنان سرپرست خانوار را دارا هستند.

بخش عمده زنان سرپرست خانوار را زنانی تشکیل می‌دهند که به دلیل فوت همسر سرپرستی خانواده را برعهده گرفته‌اند. پس از آن طلاق عامل اصلی تبدیل زنان به سرپرست خانوار است. گروه سوم هم زنانی هستند که به‌رغم وجود همسر به دلایلی چون معلولیت، از کارافتادگی، اعتیاد و …، سرپرست خانوار شده‌اند. 

 

افزايش سن زنان سرپرست درايران

اما نکته قابل توجه دیگر وضعیت سنی زنان سرپرست خانوار است. طی دهه اخیر به علت افزایش سن امید به زندگی، با زنانه شدن سالمندی در کشور روبرو هستیم که زنان سرپرست خانوار هم از این دایره مجزا نمانده‌اند. طبق برآوردهای صورت گرفته بیشترین زنان سرپرست کشور در گروه سنی 65 ساله و بیشتر قرار دارند که این موضوع به نوبه خود ضرورت پرداختن به حمایت‌های اجتماعی برای این گروه‌ را افزایش می‌دهد. براین اساس کمترین جمعیت این زنان نیز مربوط به گروه سنی کمتر از 20 سال اختصاص دارد. 

پراکندگی استانی، وضعیت سن، نوع سرپرستی خانوار و مواردی از این دست، ضرورت آسیب‌شناسی بیشتر و برنامه‌ریزی برای پرداختن به موضوع زنان سرپرست خانوار از بُعد سیاست‌های حمایتی، اجتماعی و اقتصادی را بیش از پیش روشن می‌سازد.

 

متوليان متعدد و ناهماهنگي

در این خصوص شهیندخت ملاوردی، معاون رئیس جمهور در امور زنان اخیرا با تاکید بر لزوم هماهنگی بیشتر در سیاست‌های اجتماعی مرتبط به زنان خودسرپرست، عنوان کرده:« در حال حاضر بحث زنان سرپرست خانوار،  متولیان متعددی دارد که برای پیشبرد اهداف این بخش نیازمند هماهنگی های لازم در این زمینه هستیم.

 در سال 74 قانون تامین زنان بی‌سرپرست و بدسرپرست را داشتیم که این قانون نیاز به  روز رسانی دارد و مدتی است که در دستور کار معاونت قرار گرفته و همه باید کمک کنند تا این قانون به روز رسانی شود.»

پیش از این نیز مرکز پژوهش‌های مجلس برای حل مشکلات زنان سرپرست خانوار پیشنهاداتی ارائه داده بود که از آن جمله می‌توان به؛ لزوم تمرکز تمامی امور حمایتی وتوانمندسازی زنان سرپرست خانوار و خودسرپرست در یک سازمان، تهیه بانک اطلاعاتی زنان سرپرست خانوار در کشور، حمایت از ایجاد و توسعه تشکل‌های غیردولتی برای کمک به زنان سرپرست خانوار، اشاره کرد.

*آمار و ارقام ذکر شده براساس آمار مرکز آمار ایران و سرشماری نفوس و مسکن

به اشتراک بگذارید