یادداشت

قوانين و زيرساختهاي حمايتي بررسي شد

جایگاه زنان سرپرست خانوار در برنامه‌های اجرایی کجاست؟

 

تغییر وضعیت سرپرستان خانوار همواره در وضعیت معیشت و اقتصاد خانوارها اثرگذار بوده است. براساس برآوردهای آماری زمانی‌که سرپرست خانوار از وضعیت شاغل به بازنشسته تغییر وضعیت می‌دهد، خانواده به نسبت فقیرتر می‌شود. به همین ترتیب زمانیکه خانواده‌ای که با دو سرپرست اداره می‌شده اگر به هر دلیل یکی از سرپرستان خود را از دست بدهد به لحاظ اقتصادی دچار آسیب‌هایی خواهد شد. به ویژه اگر زن خانوار که پیش از آن مهارت یا شغلی نداشته به سرپرستی خانوار برسد، اقتصاد خانوار با چالش‌های بیشتری برای اداره خود روبرو خواهد شد. گرچه این آسیب‌ها تنها به حوزه اقتصادی محدود نمانده و اصولاً تغییر وضعیت سرپرستان خانوار با آسیب‌های روان‌شناختی و حتی اجتماعی نیز همراه است.

 

با آگاهی به این امر، توانمندسازی و آموزش مهارت به زنان سرپرست خانوار نه تنها یک نیاز که یک الزام در قالب حمایت‌های اجتماعی به شمار می‌آید که نه تنها نهادهای مختلف که دولت‌ها نیز ناگزیر به پیشبرد آن است. براین اساس در سال‌های اخیر طرح‌های مختلفی در این راستا به اجرا درآمده و در قالب برخی سیاست‌های کلان کشور از جمله برنامه ششم توسعه به این موضوع پرداخته شده است.

 

چند سالی‌ست که مراکز مداخله در بحران در استان‌های مختلف کشور راه‌اندازی شدند که این مراکز در کنار رسیدگی به مشکلات خانوادگی زنان و ارائه خدمات مشاوره‌ای، فضایی برای آموزش مهارت‌های شغلی به زنان با محوریت زنان سرپرست خانوار را دنبال می‌کنند. در کنار این مراکز دوره‌های آموزشی توان‌افزایی نیز جامعه زنان سرپرست خانوار را هدف قرار داده و آموزش کارآفرینی و اشتغال آن‌ها را دنبال می‌کند.

 

اما بخشی از حل این آسیب را باید در سیاست‌های دولتی دنبال کرد. طرح ملی توان افزایی و ارتقای تاب‌آوری اجتماعی یکی از سیاست‌های دولت به منظور مهارت‌آموزی به زنان سرپرست خانوار و در معرض آسیب است که عمدتا در محلات حاشیه‌نشین شهری دنبال می‌شود. در همین راستا معاونت امور زنان ریاست جمهوری نیز با هدف بهره‌مندی جامعه از سرمایه انسانی و اجتماعی زنان در فرآیند توسعه پایدار و استیفای حقوق شرعی و قانونی آنها در عرصه‌های مختلف، طرح توان‌افزایی زنان را توسط دولت یازدهم به نوعی در برنامه ششم توسعه دیده است.

 

در بخشی از این طرح که به توانمندسازی اقتصادی و افزایش فرصت‌های شغلی زنان در بازار کار اختصاص دارد، محوری با رویکرد حمایت از بازاریابی تولیدات صنایع دستی زنان سرپرست خانوار دیده شده که در قالب حمایت از برگزاری نمایشگاه‌های عرضه تولیدات این زنان می‌توان آن را دنبال کرد. این موضوع از آن جهت حائز اهمیت است که نمی‌توان صرفا به کارآفرینی و آموزش این زنان کفایت کرد و باید برنامه‌ای برای ورود آنها به بازار فروش و عرضه تولیداتشان در بازار نیز داشت.

 

اجرای طرح ملی توانمندسازی اقتصادی زنان زندانی، حمایت از توسعه تشکل‌های خیرین و بهره‌مندی از ظرفیت آنان جهت توانمندسازی زنان سرپرست خانوار و زنان آسیب دیده، اجرای طرح جامع توانمندسازی اقتصادی زنان سرپرست خانوار و تقویت و توسعه زمینه مهارت‌آموزی به منظور خودکفایی گروه‌های مختلف زنان با تاکید بر مناطق محروم، زنان آسیب‌پذیر و دارای معلولیت، از دیگر بخش‌هایی است که توسط دولت در قالب برنامه‌های میان مدت پنج ساله توسعه کشور دیده شده است.

 

بدون شک اهتمام به موضوع زنان سرپرست خانوار در قالب برنامه‌های کوتاه مدت و بلندمدت می‌تواند اثرات گسترده‌ای در حوزه اقتصادی و اجتماعی به همراه داشته باشد و دامنه آسیب‌ها را از این منظر تحت‌الشعاع قرار دهد. براین اساس لازم است در برنامه‌های توسعه‌ای کلان و حتی برنامه‌های شهری این بخش بیش از پیش مورد توجه قرار گیرد.

به اشتراک بگذارید